پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته روانشناسی و علوم تربیتی

دانشگاه شیراز

دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی

پایان ­نامه ­ی کارشناسی ارشد رشته­ روانشناسی تربیتی

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

عنوان:

ارتباط دلبستگی به والدین و همسالان و فاصله روانشناختی: مطالعه تأثیر واسطه ­ای هویت معنوی

استاد راهنما:

دکتر بهرام جوکار

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فهرست مطالب:

-1- کلیات……………………………………………………………………………………………………………………………….. 2

1-1-1- هویت معنوی………………………………………………………………………………………………………. 4

1-1-2- فاصله روانشناختی……………………………………………………………………………………………… 6

1-1-3- دلبستگی به والدین و همسالان………………………………………………………………………… 7

1-2- اظهار مسئله…………………………………………………………………………………………………………………….. 9

1-3- ضرورت و اهمیت پژوهش……………………………………………………………………………………………. 13

1-4- اهداف پژوهش………………………………………………………………………………………………………………. 14

1-5- سئوالات پژوهش…………………………………………………………………………………………………………… 15

1-6- تعریف مفهومی متغیرهای پژوهش…………………………………………………………………………….. 15

1-6-1- هویت معنوی…………………………………………………………………………………………………….. 15

1-6-2- دلبستگی به والدین و همسالان………………………………………………………………………. 15

1-6-3- فاصله­ی روانشناختی………………………………………………………………………………………… 16

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه­ی پژوهش

2-1- هویت……………………………………………………………………………………………………………………………. 18

2-1-1- رویکرد ساختارنگر به هویت……………………………………………………………………………… 21

2-1-2- رویکرد فرآیندنگر به هویت………………………………………………………………………………. 23

2-1-3- رویکرد محتوانگر به هویت……………………………………………………………………………….. 25

2-1-3-1- نظریه هویت اجتماعی……………………………………………………………………………. 25

2-1-3-2- ابعاد سه­گانه­ی هویت چیک و همکاران……………………………………………….. 28

2-1-4- هویت معنوی…………………………………………………………………………………………………….. 30

2-1-4-1- معنویت……………………………………………………………………………………………………. 30

2-1-4-2- هویت و معنویت……………………………………………………………………………………… 32

2-1-4-3-رویکرد سنتی به هویت معنوی………………………………………………………………. 34

2-1-4-3-1- مدل کیسلینگ و همکاران………………………………………………………….. 34

2-1-4-3-2- مدل پل و اسمیت………………………………………………………………………… 37

2-1-4-3-3- مدل ساختاری معنویت و هویت معنوی…………………………………….. 38

2-1-4-4- رویکرد فراشخصی به هویت معنوی………………………………………………………. 41

2-1-4-4-1- مدل توسعه­ی خود………………………………………………………………………. 42

2-1-4-4-2- مدل تعالی خود……………………………………………………………………………. 44

2-1-4-5- هویت معنوی: رویکرد فردی و بافتی…………………………………………………….. 44

2-2- نظریه­ی دلبستگی……………………………………………………………………………………………………….. 46

2-2-1- دلبستگی در بزرگسالی…………………………………………………………………………………….. 49

2-3- فاصله­ی روانشناختی…………………………………………………………………………………………………… 50

2-3-1- جهت­گیری غلبه اجتماعی……………………………………………………………………………….. 51

2-3-2- حریم رعایت اخلاقی………………………………………………………………………………………… 53

2- 4- پژوهش­های پیشین…………………………………………………………………………………………………… 54

2-4-1- یافته­های پژوهش در زمینه­ی تأثیر دلبستگی

بر هویت معنوی و فاصله­ی روانشناختی…………………………………………………………………………. 54

2-4-1-1- یافته­های پژوهش در زمینه­ی تأثیر دلبستگی

بر هویت معنوی…………………………………………………………………………………………………………. 55

2-4-2- یافته­های پژوهش در زمینه­ی تأثیر دلبستگی

بر فاصله­ی روانشناختی…………………………………………………………………………………………………… 57

2-4-3- یافته­های پژوهش در زمینه­ی تأثیر هویت معنوی

بر فاصله­ی روانشناختی…………………………………………………………………………………………………… 59

2-4-4- نتیجه­گیری از تحقیقات پیشین……………………………………………………………………….. 62

2-5- فرضیه­های پژوهش……………………………………………………………………………………………………… 63

فصل سوم: روش پژوهش

3-1- جامعه آماری………………………………………………………………………………………………………………… 65

3-2- شرکت کنندگان پژوهش…………………………………………………………………………………………….. 65

3-3- ابزارهای پژوهش………………………………………………………………………………………………………….. 66

3-3-1- مقیاس دلبستگی به والدین و همسالان………………………………………………………….. 67

3-3-2- مقیاس هویت معنوی………………………………………………………………………………………… 69

3-3-3- مقیاس فاصله روانشناختی……………………………………………………………………………… 72

3-3-3-1- مقیاس جهت­گیری غلبه اجتماعی (SDO)………………………………………… 72

3-3-3-2- مقیاس حریم رعایت اخلاقی (CMR)………………………………………………… 74

3-4- روش جمع­آوری اطلاعات…………………………………………………………………………………………… 74

3-5- روش تجزیه و تحلیل اطلاعات…………………………………………………………………………………… 75

فصل چهارم: یافته­های پژوهش

4-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………… 77

4-2- یافته­های توصیفی متغیرهای پژوهش……………………………………………………………………….. 77

4-3- ماتریس همبستگی متغیرهای مدل پژوهش…………………………………………………………….. 78

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

4-4- مطالعه مدل پژوهش…………………………………………………………………………………………………… 79

4-4-1- مطالعه اثر مستقیم دلبستگی به والدین و همسالان

بر فاصله روانشناختی……………………………………………………………………………………………………….. 79

4-4-2- مطالعه اثر مستقیم دلبستگی به والدین و همسالان

بر ابعاد هویت معنوی……………………………………………………………………………………………………….. 80

4-4-3- مطالعه اثر همزمان دلبستگی به والدین و همسالان

و ابعاد هویت معنوی بر فاصله روانشناختی………………………………………………………………….. 80

4-4-4- مطالعه تأثیر جنسیت در روابط متغیرهای پژوهش………………………………………. 87

4-4-4-1- مطالعه مدل پژوهش در گروه دختران………………………………………………….. 88

4-4-4-2- مطالعه مدل پژوهش در گروه پسران……………………………………………………. 90

4-4-4-3- مطالعه تأثیر واسطه­گری باورهای ماورایی و باورهای

اخلاقی در دو گروه دختران و پسران با بهره گیری از دستور Process…………………….. 92

فصل پنجم: بحث و نتیجه­گیری

5-1- بحث و مطالعه یافته­های پژوهش………………………………………………………………………………. 97

5-1-1- پیش­بینی فاصله­ی روانشناختی بر اساس دلبستگی به

والدین و همسالان……………………………………………………………………………………………………………. 98

5-1-2- پیش­بینی ابعاد هویت معنوی بر اساس دلبستگی به

والدین و همسالان……………………………………………………………………………………………………………. 99

5-1-3- مطالعه تأثیر واسطه­ای هویت معنوی در ارتباط

بین دلبستگی به والدین و همسالان و فاصله روانشناختی………………………………………….. 103

5-1-4- مطالعه تأثیر تعدیلی جنسیت در مدل پژوهش

(مقایسه­ی مدل دختران و پسران)…………………………………………………………………………………. 105

5-2- محدودیت­ها………………………………………………………………………………………………………………… 107

5-3-پیشنهادات و دلالت­های نظری و عملی…………………………………………………………………….. 108

فهرست منابع

منابع فارسی …………………………………………………………………………………………………………………………. 109

منابع انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………….. 112

پیوست

پیوست یک: پرسشنامه دلبستگی به والدین و همسالان………………………………………………… 121

پیوست دو: پرسشنامه هویت معنوی…………………………………………………………………………………. 123

پیوست سه: پرسشنامه جهت گیری غلبه اجتماعی ……………………………………………………….. 126

پیوست چهار: پرسشنامه حریم رعایت اخلاقی…………………………………………………………………. 127

فهرست جداول

جدول 3-1- توزیع فراوانی شرکت کنندگان پژوهش بر حسب جنسیت و دانشکده……………. 66

جدول 3-2- تحلیل عوامل دلبستگی به والدین و همسالان……………………………………………………. 68

جدول 3-3- تحلیل عوامل هویت معنوی…………………………………………………………………………………. 71

جدول 3-4- تحلیل عوامل جهت­گیری غلبه اجتماعی……………………………………………………………. 73

جدول 4-1- یافته­های توصیفی متغیرهای پژوهش…………………………………………………………………. 77

جدول 4-2- ماتریس همبستگی بین متغیرهای پژوهش……………………………………………………….. 78

جدول 4-3- پیش­بینی ابعاد فاصله روانشناختی بر اساس

دلبستگی به والدین و همسالان…………………………………………………………………………………………………. 79

جدول 4-4- پیش­بینی باورهای ماورایی و باورهای اخلاقی بر اساس

دلبستگی به والدین و همسالان…………………………………………………………………………………………………. 80

جدول 4-5– پیش­بینی ابعاد فاصله روانشناختی بر اساس دلبستگی به

والدین و همسالان و ابعاد هویت معنوی……………………………………………………………………………………. 81

جدول 4-6- معناداری اثرات غیر مستقیم متغیرهای پژوهش……………………………………………….. 81

جدول 4-7- مطالعه اثرات مستقیم و غیر مستقیم متغیرهای پژوهش

در مدل معادلات ساختاری…………………………………………………………………………………………………………. 84

جدول 4-8- شاخص­های برازش مدل………………………………………………………………………………………. 85

جدول4-9- مقایسه­ی دانشجویان دختر و پسر بر اساس میانگین نمرات

در متغیرهای پژوهش………………………………………………………………………………………………………………… 87

جدول 4-10- پیش­بینی ابعاد فاصله روانشناختی بر اساس دلبستگی

به والدین و همسالان در دختران……………………………………………………………………………………………… 88

جدول 4-11- پیش­بینی ابعاد هویت معنوی بر اساس دلبستگی به

والدین و همسالان در دختران……………………………………………………………………………………………………. 88

جدول 4-12- پیش­بینی فاصله روانشناختی بر اساس دلبستگی

به والدین و همسالان و ابعاد هویت معنوی در دختران…………………………………………………………… 89

جدول 4-13- پیش­بینی ابعاد فاصله روانشناختی بر اساس دلبستگی

به والدین و همسالان در پسران…………………………………………………………………………………………………. 90

جدول 4-14- پیش­بینی ابعاد هویت معنوی بر اساس دلبستگی به

والدین و همسالان در پسران…………………………………………………………………………………………………….. 90

جدول 4-15- پیش­بینی فاصله روانشناختی بر اساس دلبستگی

به والدین و همسالان و ابعاد هویت معنوی در پسران……………………………………………………………. 91

جدول 4-16- اثر واسطه‌ای باورهای اخلاقی در ارتباط­ی دلبستگی به

والدین و همسالان با ابعاد فاصله روانشناختی…………………………………………………………………………… 92

جدول 4-17- اثر واسطه­ای باورهای ماورایی در ارتباط­ی دلبستگی به

والدین و همسالان با ابعاد فاصله روانشناختی…………………………………………………………………………. 92

فهرست اشکال

شکل 1-1: مدل اولیه پژوهش……………………………………………………………………………………………………. 12

شکل 2-1: مدل گسترش یافته پژوهش……………………………………………………………………………………. 63

شکل 4-1: مدل نهایی پژوهش (ارتباط دلبستگی به والدین و همسالان

و فاصله روانشناختی با واسطه­گری ابعاد هویت معنوی)…………………………………………………………. 83

شکل 4- 2: مدل پژوهش (با در نظر گرفتن متغیر هویت معنوی به عنوان متغیر مکنون) … 86

شکل 4-3: مدل پژوهش در دختران…………………………………………………………………………………………. 94

شکل 4-4: مدل پژوهش برای پسران………………………………………………………………………………………… 95

چکيده

هویت معنوی به عنوان تعریف و شناسایی خود بر اساس معنویت و تجارب معنوی، مانند سازه­هایی می باشد که در سالهای اخیر توجه محققان را به خود جلب نموده می باشد. عدم وجود ابزار کمّی در این زمینه و مفهوم­سازی غیردقیق از هویت معنوی مانند چالش­هایی می باشد که این حوزه با آن روبروست. از این رو، هدف این پژوهش مطالعه پیش­آیندها و پیامدهای هویت معنوی در قالب یک مدل علّی بود تا ضمن ارائه­ی تصویر روشن­تری از این سازه در جهت عملیاتی کردن آن نیز گام برداشته گردد. در این مدل دلبستگی به والدین و همسالان به عنوان متغیر برونزاد، هویت معنوی به عنوان متغیر واسطه­ای و فاصله روانشناختی به عنوان متغیر درونزاد در نظر گرفته شدند. شرکت کنندگان این پژوهش 398 نفر (255 دختر و 143 پسر) از دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه شیراز بودند. ابزارهای مورد بهره گیری شامل پرسشنامه دلبستگی به والدین و همسالان (آرمسدن و گرینبرگ)، مقیاس جهت­گیری غلبه اجتماعی (سیدانیوس و پراتو) و مقیاس حریم رعایت اخلاقی (آکوئینو و رید) بود و به مقصود سنجش هویت معنوی از پرسشنامه تهیه شده توسط محقق بهره گیری گردید. براي تعيين پايايي پرسش­نامه­ها از روش آلفاي کرونباخ و جهت احراز روايي مقياس­ها از روش تحليل عوامل بهره گیری گردید. شواهد مؤيد پايايي وروايي مطلوب مقياس­ها بود. به مقصود مطالعه مدل پژوهش از روش رگرسیون متوالی همزمان بهره گیری گردید و برای تعیین تأثیر واسطه­گری متغیر میانجی از مراحل بارون و کنی و دستور بوت­استرپ در نرم­افزار اموس بهره گیری گردید. نتایج پژوهش حاضر نشان داد که دلبستگی به والدین پیش­بین باورهای ماورایی بوده و دلبستگی به همسالان باورهای اخلاقی را به صورت مثبت و معنی­دار پیش­بینی نموده می باشد. همچنین نتایج روشن ساخت که باورهای اخلاقی در ارتباط­ی دلبستگی به همسالان با فاصله­ی روانشناختی تأثیر میانجی دارد. به علاوه، یافته های حاصل از دستور فرایند در نرم‌افزار SPSS نشان داد که مدل پژوهش حاضر وابسته به جنسیت می­باشد.در مجموع، یافته­های پژوهش بیانگر آن می باشد که دلبستگی و روابط عاطفی با همسالان به واسطه­ی افزایش باورهای اخلاقی موجب کاهش فاصله روانشناختی در افراد می­گردد. دلالت‌های پژوهش برای خانواده، معلمان و فعالیت‌های مشاوره­ای مورد بحث قرار گرفت.

مقدمه

از سال 1970 یکی از سازه­های مهم در روانشناسی، علوم اجتماعی و رفتاری مفهوم “خود”[1] بوده می باشد. اگرچه برای خود جنبه­های متعددی زیرا خودکارآمدی، عزت نفس و … اظهار شده می باشد، یکی از مهمترین جنبه­های خود مفهوم “هویت”[2] می باشد که از دیرباز مورد توجه فیلسوفانی زیرا جیمز[3]، کولی[4] و مید[5] بوده می باشد و پس از آن به عنوان یک سازه­ی مهم در روانشناسی مطرح شده می باشد (لری و تانجنی[6]، 2012). هویت به عنوان پاسخی که افراد به سئوال من کیستم؟ می­دهند و ارائه­ی تعریفی از خود، اساساً از کارهای اریکسون[7] اقتباس شده می باشد (فیرون[8]،1999). او رویکردی روانشناختی جهت فهم هویت اتخاذ نمود و هویت را به عنوان سازمان پویای انگیزه­ها، توانایی­ها، اعتقادات و تاریخ در شکل­دهی خود­مستقل و یکپارچه تعریف کرده می باشد که مسیر زندگی فرد را روشن می­سازد (اریکسون، 1968). اما نظریه­پردازان پس از اریکسون هویت را در قالب رویکردهای مختلفی مفهوم پردازی کرده­اند و چنانچه به صورت رویکردی به هویت نظر افکنیم، در این راستا می­توان از سه رویکرد عمده­ی وضعیت­نگر، فرآیند­نگر و محتوا­­نگرسخن گفت (برزونسکی[9]، 2003).

علی­رغم آنکه در دو رویکرد وضعیت­نگر و فرآیند­نگر وضعیت و سبک هویت مطالعه می­گردد، در رویکرد محتوانگر محتوای خودپنداره و موضوعی که افراد بر اساس آن خودشان را تعریف می­کنند اهمیت می­یابد. پس، از این منظر بر اساس محتوا و موضوعی که افراد در تعریف “خود” به آن تصریح می­کنند هویت دارای جنبه­ها و ابعاد مختلفی می باشد.

اقبال و در نظر داشتن مطالعه هویت با در نظر داشتن محتوای خاص آن و در نظر گرفتن ابعاد مختلفی برای آن، در سالهای اخیر سبب بروز و ظهور ابعاد گوناگونی برای هویت، مانند هویت قومی، هویت ملّی، هویت دینی و مذهبی، هویت سیاسی و هویت اخلاقی شده می باشد (هادی[10]،2001). اما با در نظرگرفتن بشر به عنوان وجودی معنوی و قائل شدن بعد معنویت در کنار سایر ابعاد جسمانی، روانی و اجتماعی برای او و با در نظر داشتن اهمیت معنویت به عنوان بخش مهمی از زندگی افراد، در سالهای اخیر بعد جدیدی از هویت، تحت عنوان “هویت معنوی”[11] در ادبیات روانشناسی مطرح گشته می باشد (مک­دونالد[12]، 2009). بر اساس نظریه­ی هویت اجتماعی، در هویت معنوی، افراد در تعریف خود به معنویت و تجارب معنوی خویش تصریح می­کنند. در حقیقت، معنویت در احساس “خود” آنان دارای چنان اهمیت و برجستگی می باشد که در پاسخ به سئوال من کیستم؟ خود را به عنوان فردی معنوی می­شناسند.

با در نظر داشتن جدید بودن این حوزه از هویت، در این پژوهش تأثیر دلبستگی به والدین و همسالان[13] به عنوان پیشایند هویت معنوی و فاصله­ی روانشناختی[14] به عنوان پیامد آن مد نظر قرار گرفت. پیش از پرداختن به مسئله پژوهش ضروری می باشد تا سازه­های مورد نظر مورد مداقه و بحث قرار گیرند. لذا، در ادامه هر یک از سازه­ها در سطح نظری تشریح خواهند گردید.
***ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود می باشد***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

زیرا فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به گونه نمونه)

اما در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود می باشد

تعداد صفحه : 147

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان